Amsterdam is de hoofdstad van Nederland en de grootste stad van het land. De stad ligt in de provincie Noord-Holland, aan de Amstel en aan het IJ. Water hoort bij het dagelijks leven: grachten, bruggen en woonboten bepalen het straatbeeld, en de fiets is voor veel inwoners het gewone vervoer door de stad. Amsterdam telt zeven stadsdelen, plus het stadsgebied Weesp.
1. De stad in gewone woorden
Amsterdam groeide uit een vissers- en handelsnederzetting aan de Amstel tot een haven- en handelsstad. De grachtengordel uit de zeventiende eeuw staat sinds 2010 op de Werelderfgoedlijst van UNESCO. De stad is compact: veel wijken liggen op fietsafstand van elkaar, en het centrum is te voet te verkennen.
Er wonen mensen uit veel landen, en dat zie je terug in de winkels, de markten en de keukens van de stad. Het centrum trekt veel bezoekers, terwijl de wijken daarbuiten rustiger en meer op bewoners gericht zijn. Wie in Amsterdam woont, woont in een stad waar oud en nieuw dicht bij elkaar staan: een zeventiende-eeuws grachtenpand kan naast een nieuw appartementengebouw staan.
2. Wijken
Centrum is het historische hart: de Grachtengordel met de Herengracht, Keizersgracht en Prinsengracht, de Jordaan net ten westen daarvan, de Plantage in het oosten en de Wallen rond de Oudezijds Voor- en Achterburgwal. De Jordaan was ooit een volkswijk met smalle straten en hofjes; nu is het een wijk met kleine winkels, galeries en bruine cafés.
De Pijp, in Zuid, is gebouwd in de late negentiende eeuw als arbeiderswijk. De straten zijn smal, de bevolking is gemengd, en de Albert Cuypmarkt is de bekendste straatmarkt van de stad. Oud-Zuid, met het Museumkwartier, heeft brede straten, het Rijksmuseum, het Van Gogh Museum en het Concertgebouw, en het Vondelpark aan de rand.
Oud-West heeft de Kinkerbuurt, de Baarsjes en de Foodhallen, en het Westerpark aan de noordkant. Oost omvat de Indische Buurt, Watergraafsmeer en IJburg, een nieuwe wijk op eilanden in het IJmeer. Noord ligt aan de overkant van het IJ; hier staan oude scheepswerven naast nieuwe woningen en culturele plekken zoals het Eye Filmmuseum.
Nieuw-West, met Osdorp en Slotermeer, is groener en ruimer van opzet dan het centrum. Zuidoost, met de Bijlmermeer, ligt verder van het centrum en heeft veel hoogbouw. De Zuidas, in Zuid, is het moderne zakendistrict met kantoren en nieuwe appartementen.
3. Woningtypes
Het bekendste woningtype is het grachtenpand: een smal, diep huis met een steile trap en een topgevel, vaak uit de zeventiende eeuw. Veel van deze panden zijn in de loop der tijd verdeeld in appartementen. In de oude wijken zijn er ook beneden- en bovenwoningen: twee woningen in één pand, met een eigen voordeur aan de straat of via een gemeenschappelijke trap.
In de nieuwere wijken staan vooral appartementengebouwen, zoals op IJburg, in de Houthavens en op de Zuidas. Eengezinswoningen en rijtjeshuizen komen vooral voor in de buitenwijken, in Nieuw-West, Zuidoost en delen van Oost en Noord.
Een Amsterdams woningtype apart is de woonboot. Sommige woonboten zijn omgebouwde vrachtschepen, andere zijn speciaal gebouwde woonarken op een betonnen bak. Voor een woonboot is een ligplaatsvergunning nodig, en de ligplaatsen zijn gereguleerd. Wie een woonboot overweegt, moet eerst controleren of de ligplaats bij de boot hoort en wat de regels ervoor zijn.
4. Huren of kopen, in algemene termen
Huren in Nederland gebeurt met een schriftelijk huurcontract. Lees het contract voordat je tekent: wat er precies gehuurd wordt, welke kosten erbij horen en welke regels er gelden voor opzeggen en onderhoud. Bewaar alles schriftelijk.
Kopen gaat in Nederland in vaste stappen. Een mondelinge afspraak is voor een particuliere koper niet bindend: pas een door beide partijen getekende koopovereenkomst telt. Na het tekenen heeft een particuliere koper een bedenktijd om zonder opgaaf van reden van de koop af te zien. Hoe die bedenktijd precies wordt geteld, staat in de overeenkomst en in de wet; reken er niet zelf op los.
De eigendomsoverdracht gebeurt bij de notaris, met een leveringsakte die wordt ingeschreven in het Kadaster. Pas dan ben je eigenaar. In veel modelkoopovereenkomsten wordt een zekerheid gevraagd tot maximaal 10% van de koopsom, als waarborgsom bij de notaris of als bankgarantie. Dat is een plafond in het modelcontract, geen vast bedrag dat iedere koper betaalt.
Twee Amsterdamse punten verdienen extra aandacht. Ten eerste: wie een appartement koopt, wordt automatisch lid van de Vereniging van Eigenaren (VvE). De VvE beheert de gemeenschappelijke delen van het gebouw, int een maandelijkse bijdrage en maakt een onderhoudsplan. Controleer of de VvE voldoende reserve heeft voor groot onderhoud. Ten tweede: veel Amsterdamse woningen staan op erfpachtgrond van de gemeente. Dan betaal je canon, een vergoeding voor het gebruik van de grond. Controleer of de erfpacht is afgekocht, of deze doorlopend of eeuwigdurend is, en wat de canon is.
Een huis kopen geeft op zichzelf geen verblijfsrecht. En koop je een woning met een zittende huurder, dan gaat die huurovereenkomst mee over op de nieuwe eigenaar.
5. Eten en het dagelijks leven
De markt hoort bij het Amsterdamse dagelijks leven. De Albert Cuypmarkt in De Pijp is de grootste straatmarkt van de stad, met groente, fruit, vis, kaas, kleding en eten uit veel landen. De Noordermarkt in de Jordaan en de Foodhallen in Oud-West zijn andere vaste plekken voor eten en winkelen.
De Nederlandse keuken is er in eenvoudige vorm: haring van een viskraam, een warme stroopwafel van de markt, bitterballen in een bruin café, stamppot in de winter en kaas uit een kaaswinkel. Daarnaast is het aanbod internationaal: Surinaamse, Turkse, Marokkaanse en Indonesische keukens zijn in veel wijken te vinden, net als de Indonesische rijsttafel, een tafel vol kleine gerechten om te delen.
Supermarkten zijn er in elke wijk, en veel Amsterdammers doen kleine boodschappen te voet of op de fiets. Parken horen bij het dagelijks leven: het Vondelpark in Zuid, het Sarphatipark in De Pijp en het Westerpark in West zijn plekken waar mensen wandelen, sporten en elkaar ontmoeten.
6. Praktische tips voor een nieuwkomer
Bezoek een wijk op verschillende momenten: doordeweeks en in het weekend, overdag en 's avonds. Een rustige straat kan in het weekend druk zijn, en een drukke straat kan 's avonds stil zijn.
Let bij een oude woning op de trap, het licht en het geluid. Grachtenpanden hebben steile trappen en soms weinig licht op de onderste verdiepingen; vraag ook naar de staat van het pand en de fundering. Bij een appartement: vraag naar de VvE, de reserve en het onderhoudsplan. Bij erfpacht: vraag naar de canon en of de erfpacht is afgekocht.
Regel alles schriftelijk: huurcontract, koopovereenkomst en afspraken over onderhoud. Overweeg een bouwkundige keuring voordat je een bod doet. En reken erop dat de woningmarkt in Amsterdam krap is: neem de tijd om een woning en een wijk te vinden die bij je passen, in plaats van overhaast te tekenen.
Deze pagina is algemene informatie over wonen in Amsterdam. De site controleert niet of een advertentie echt is, of de verkoper betrouwbaar is, of de prijs en de beschikbaarheid nog kloppen.